Category Archives: Әлем әдебиеті

Әлем әдебиетінің үздік туындылары, сын мақалалар, пайым-пікірлер

Қытай әдебиетіндегі “Хан Хан құбылысы”

Хан Хан – қытайдағы ең беделді жас жазушы. 1982 жылы 23 қыркүйекте Шанхайда дүниеге келген. 1999 жылы жастар өмірін арқау еткен тұңғыш романы Қытай, Тайуан, Hong Kong, Жапон және Франция сияқты жерлерде басылым көріп, тиражы 2 мил. асқан. 2010 жылы сәуір айында АҚШ-тың «Дәуір апталығы » журналы Хан Ханды «Дүниедегі ең ықпалды 100 адам қатарына» енгізген. Көптеген оқырмандар оны 80 жылдың мықтысы деп атасады, өйткені, ол 80 жылдары өмір есігін ашқан жастар ішінен ең ерте қара үзіп әлемдік ықпалға ие болған жастардың уәкілі есептеледі. Read the rest of this entry

Advertisements

Франция поэзия әлемі

Франциялықтардың өз сөзімен айтқанда, Францияның қазіргі поэзия әлемінен екі түрлі бетпе-бет бейнені көреді екен; бірі, реалды тану және барлыққа келтіру мұраты, енді бірі, осы заман трагедиясының мәні. Әркім өзі білгенімен болып жатқан Батыс қоғамындағы осы заман трагедиясының мәнін ұғыну онша қиынға соқпаса да, реалды тану және барлыққа келтіру мұраты дейтін түсіну тым оңайға түсе қойғандай емес. Неге десеңіз, Франция поэзиясы романтизм табалдырығын аттағаннан бастап, ақындар обеъктив мәнге бой ұрып, өлеңді «ақынның көңіл-күйі», «жанның тынысы» деп қараған екен. Әсіресе, реализмге жеткен шақта, мұнанда бір адым ілгерлей түсіп, адамның қалыпты писихологиялық қалін ғана емес, адамдағы аңдаусыз сананы да поэзия дүниесіне жатқызады. Read the rest of this entry

Торап әдебиеті еріккенің ермегі емес

Мәдениет  Мұқатайұлы, әдебиет  сыншысы, ақын

Торап  әдебиеті  – көкейтесті ойлар  айтылатын  тілі  орамды, дәл, көркем, бейнелі, жанды, көп  өнер  тоғысқан  жазба  әдебиеттің  қоқсығынан  ада  таза  әдебиет. Әдебиет  – тумысынан жаңашыл  жанр, жалпылық  жанр  екені  торап  әдебиетінде  тіпті  де  сәулеленеді. Торап  әдебиеті  – информациялық қамытымы  ең  мол  әдебиет. Read the rest of this entry

Қасқыр мен арыстанның қайсысын таңдайсың?

Жаратушы екі топ қойды жайылымға жіберіпті, бір тобын түстікке, бір тобын терістікке. Жаратушы тағы екі топ қойға екі түрлі ата жуларын қоса жіберетінін аңдатыпты. Оның бірі арыстан, бірі қасқыр. Жаратушы қойларға былай депті:«Егер сендер қасқырды алсаңдар, мен тек бір қасқыр жіберемін, қасқыр сендерді кез-келген уақытта жей береді; егер сендер арыстан аламыз десеңдер, екі арыстан жіберемін, бірақ, біреуі менің қасымда болады, сендер кез-келген уақытта екі арыстанның орындарын алмастыра аласыңдар», депті. Түстіктегі қойлар «Арыстан қасқырға қарағанда жыртқыш, біз қасқырды таңдайық!» деген шешімге келіпті де, қасекеңді таңдапты. Read the rest of this entry

МЕН ЕНШІМДІ АЗ АППЫН

Мен еншімді аз аппын,
Әкеміз де аз алған.
Баласымын қазақтың,
Құрт жеп тісі қажалған.

Кезінде ойлап білген бе едік,
Кей құрбыға наз айттық.
Құрт сияқты бірден жеп,
Өмірімізді азайттық.

Өлеңнің авторы: Құмарбек Сахарин, ақын, жазушы, ҚХР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты

«Қауға мінуші»(әңгіме) – Франц Кафка


Көмір тақыр таза таусылған, қауға да, күрек те бос жатыр. Мештен аияз азынап, бөлме ішін тастай суытып жіберді. Сыртта ағаштар қырау жамылып мүлгіп тұр. Аспан әлемі күміс түстес қалқанға айналып, көкке мінәжат етушілердің алдын тосып алған. Менің қарадай үсіп өлуіме болмайды, көмір тауып әкелуім керек. Артым аияз азынаған меш, алдым – қақаған қаһарлы аспан. Осы екі аралықтан не де болса тез өтіп, көмір дүкенінің қожайынынан көмек сұрауым керек. Жайшылықта жалынып-жалбарынуымды кәперіне алмайтын қожайынға бір түйір көмірдің де қалмағанын әбден ыспаттап беруім тиіс. Өйткені қожайынның қолындағы нәрседен маған аспандағы бұлт жуық. Бұл рет оған тілемші кейпінде болып баруыма тура келді. Аштықтан өзегі талып, өлім халіне келіп, табалдырығының алдында жан үзгелі жатқан жанды көргенде үй қожасы әйелдің қалған-құтқан кофены оған құйып бере салатыны сияқты, көмір дүкенінің қожасы, қаншалық күйіп-піссе де «адам жанына зақым келтірмеу» дегенді парыз тұтқандықтан, менің қауғама бір қалақ көмірді болсада салып бермей тұра алмас. Read the rest of this entry

Өлеңнен оңбай жеңілген жігіт – Пабло Неруда (Чили)

Пабло Неруда (Чили)

Бозбала кезімде киерге өңі түзу мешпеті де жоқ «оқушы ақын» менде сол шақтардағы ішкен-жегеннің жұғыны жоқ, жүдеубәс ақындардың бірі болатынмын. «Кешкі арай » атты өлеңдер жинағым баспадан шыққан кезде, дене салмағым үп еткен желге ұша жөнелетін қауырсындай жеңіл-тұғын.
Бір жолы мен достарммен бірлікте төмен дәржелі жұпыны шарапханаға келдім. Сол мезгіл Танго биінің дауірендеп, содыр-сотанақтардың құтырып тұрған кезі-тұғын. Кенет би тоқтап, музканың үні пышақпен кескендей шорт тынды да, би алаңқысына шыға келген атышулы екі басбұзар бір-біріне ауызына келгенін айта бастады. Қарсыласының сілтеген жұдырығынан жалт бұрылған біреуі үстелдің артында отырған бір топ би әуескерлерінің суқанын ұшырып, берекесін қашырды. Сол сәтте, танса алаңқасындағы мына екеуінің кейпі бейне байырғы ормандықта асырсала билеп жүрген жабайы адамдардан аумайтын еді. Read the rest of this entry

%d bloggers like this: